تقریباً همه هنرجویان در شروع کلاس از استاد میپرسند: روزانه چند دقیقه برای یادگیری ساز تمرین کنیم؟
بعضی افراد فکر میکنند برای پیشرفت باید روزی چند ساعت تمرین کرد. بعضی دیگر تنها چند دقیقه قبل از جلسه بعدی ساز را برمیدارند.
واقعیت این است که «مدت تمرین» فقط یکی از عوامل پیشرفت است.
موارد زیر نیز اهمیت زیادی دارند:
- کیفیت تمرین
- تمرکز
- استمرار
- برنامه مشخص
- سطح هنرجو
- نوع ساز
در بسیاری از موارد، ۳۰ دقیقه تمرین دقیق و متمرکز میتواند از یک ساعت تمرین بیهدف مفیدتر باشد.
برای شروع کلاس موسیقی آمادهاید؟
کلاس و مدرس مناسب را بشناسید و برای اطلاع از شهریه و زمانهای موجود، درخواست تماس واحد آموزش مهراد را ثبت کنید.
۱مبتدی روزانه چقدر تمرین کند؟
برای بسیاری از مبتدیان، حدود ۱۵ تا ۳۰ دقیقه تمرین روزانه یا منظم در بیشتر روزهای هفته میتواند شروع مناسبی باشد.
هدف اولیه ایجاد عادت است.
اگر از همان هفته اول تصمیم بگیرید روزی دو ساعت تمرین کنید، ممکن است بعد از چند روز برنامه از بین برود.
۲آیا باید هر روز ساز بزنیم؟
تمرین روزانه بسیار مفید است، اما اگر همیشه امکانپذیر نیست، تمرین در بیشتر روزهای هفته نیز میتواند مؤثر باشد.
برای مثال:
- پنج روز در هفته
- هر بار ۲۰ تا ۳۰ دقیقه
برای بسیاری از مبتدیان قابلاجراست.
۳تمرین منظم بهتر از تمرین فشرده
فرض کنید دو هنرجو داریم.
نفر اول فقط جمعه سه ساعت تمرین میکند.
نفر دوم پنج روز در هفته، هر روز ۳۰ دقیقه تمرین دارد.
در بسیاری از موارد، نفر دوم به دلیل تکرار مهارت در روزهای مختلف نتیجه بهتری میگیرد.
۴چرا کیفیت تمرین مهمتر است؟
ممکن است یک ساعت ساز در دست داشته باشید اما:
- مرتب موبایل را چک کنید
- از ابتدا تا انتهای قطعه را بدون هدف تکرار کنید
- اشتباهها را اصلاح نکنید
در این صورت بخش زیادی از زمان مفید نیست.
تمرین مؤثر باید سؤال مشخص داشته باشد:
امروز دقیقاً چه چیزی را بهتر میکنم؟
۵برنامه تمرین ۲۰ دقیقهای
برای یک هنرجوی مبتدی:
۵ دقیقه
گرمکردن و تکنیک
۵ دقیقه
نتخوانی یا ریتم
۱۰ دقیقه
تمرین قطعه
این برنامه کوتاه است اما اگر منظم باشد ارزش زیادی دارد.
۶برنامه ۳۰ دقیقهای
یک مدل دیگر:
- ۵ دقیقه گرمکردن
- ۱۰ دقیقه تکنیک
- ۵ دقیقه ریتم و نت
- ۱۰ دقیقه قطعه
اگر بخشی ضعف بیشتری دارد، زمان بیشتری به همان قسمت بدهید.
۷تمرین یکساعته
هنرجوی متوسط یا جدیتر میتواند یک ساعت را تقسیم کند:
- ۱۰ دقیقه گرمکردن
- ۱۵ دقیقه تکنیک
- ۱۰ دقیقه نت و ریتم
- ۲۰ دقیقه قطعه
- ۵ دقیقه مرور
تقسیم تمرین باعث میشود ذهن کمتر خسته شود.
۸کودک روزانه چقدر تمرین کند؟
برای کودک، تمرین طولانی الزاماً بهتر نیست.
بسته به سن و تمرکز، ممکن است:
- ۱۰ دقیقه
- ۱۵ دقیقه
- ۲۰ دقیقه
کافی باشد.
برای بعضی کودکان حتی دو تمرین ۱۰ دقیقهای بهتر از یک تمرین ۳۰ دقیقهای است.
۹تمرین کودک نباید تبدیل به جنگ شود
اگر هر روز تمرین با:
- دعوا
- تهدید
- مقایسه
همراه باشد، کودک ممکن است نسبت به ساز حس منفی پیدا کند.
هدف ایجاد عادت موسیقایی سالم است.
۱۰نوجوانان
برای نوجوان مبتدی یا متوسط، حدود ۲۰ تا ۴۵ دقیقه میتواند بسته به سطح مناسب باشد.
هنرجویانی که هدف حرفهای دارند ممکن است زمان بیشتری نیاز داشته باشند.
۱۱بزرگسالان شاغل
برای فرد شاغل، برنامه واقعبینانه اهمیت زیادی دارد.
حتی روزی:
۲۰ دقیقه
اگر منظم باشد، میتواند نتیجه خوبی ایجاد کند.
مهم این است که برنامه بتواند کنار کار، دانشگاه و زندگی ادامه پیدا کند.
۱۲آیا روزی ۱۰ دقیقه ارزش دارد؟
بله.
اگر فقط ۱۰ دقیقه وقت دارید، همان را هدفمند استفاده کنید.
مثلاً:
- یک تمرین انگشت
- یک بخش دشوار قطعه
- یک تمرین ریتم
را انجام دهید.
۱۰ دقیقه منظم از صفر دقیقه بهتر است.
۱۳آیا روزی دو ساعت لازم است؟
برای یک هنرجوی مبتدی معمولاً خیر.
تمرینهای دو یا چندساعته بیشتر برای:
- هنرجویان حرفهای
- دانشجویان موسیقی
- آمادگی اجرا
- آزمون
کاربرد دارند.
در این سطح نیز زمان باید به بخشهای مختلف تقسیم شود.
۱۴تمرین پیانو
در تمرین پیانو فقط قطعه نزنید.
بخشی از زمان را به:
- تکنیک
- گام
- هماهنگی دستها
- نتخوانی
اختصاص دهید.
۱۵تمرین گیتار
یک برنامه گیتار میتواند شامل:
- تمرین انگشتها
- تعویض آکورد
- ریتم
- مضراب
- قطعه
باشد.
۱۶تمرین ویولن
در ویولن کیفیت از زمان مهمتر است.
اگر فرم آرشه یا دست اشتباه باشد، تمرین طولانی حتی میتواند عادت نادرست را تثبیت کند.
بهتر است تمرین با تمرکز روی:
- آرشه
- کوک
- صدای تمیز
- جای انگشت
انجام شود.
۱۷سازهای ایرانی
در تار، سهتار، سنتور و عود میتوان زمان تمرین را بین:
- تکنیک
- ریتم
- جمله موسیقایی
- قطعه
تقسیم کرد.
۱۸دف و تنبک
در سازهای کوبهای، مترونوم ابزار بسیار خوبی است.
تمرینها میتوانند شامل:
- ضرب پایه
- الگوهای ریتمیک
- تغییر سرعت
- ترکیب الگوها
باشند.
۱۹تمرین آواز
در آواز، تمرین طولانی و پرفشار لزوماً بهتر نیست.
نوع و مدت تمرین صوتی بهتر است براساس توصیه مدرس باشد.
اگر هنگام تمرین درد یا ناراحتی غیرعادی دارید، تمرین را متوقف کنید و موضوع را بررسی کنید.
۲۰گرمکردن
قبل از ورود به بخش دشوار، چند دقیقه گرمکردن میتواند مفید باشد.
هدف آمادهکردن:
- دستها
- تمرکز
- هماهنگی
است.
۲۱چرا باید آهسته تمرین کنیم؟
سرعت بالا یکی از رایجترین دلایل تمرین اشتباه است.
اگر قطعه سخت است:
- ۱. سرعت را کم کنید.
- ۲. دقیق اجرا کنید.
- ۳. سپس بهتدریج سرعت را افزایش دهید.
۲۲مترونوم
مترونوم کمک میکند:
- سرعت ثابت بماند
- ریتم دقیقتر شود
- میزان پیشرفت قابلسنجش باشد
از سرعت پایین شروع کنید.
۲۳بخش سخت را جدا کنید
اگر فقط دو میزان برایتان سخت است، لازم نیست هر بار کل قطعه را اجرا کنید.
همان دو میزان را:
- آهسته
- چند بار
- با تمرکز
تمرین کنید.
این روش زمان را بسیار مؤثرتر میکند.
۲۴ده بار تکرار کافی است؟
تعداد تکرار بهتنهایی مهم نیست.
اگر ده بار یک اشتباه را تکرار کنید، در واقع دارید همان اشتباه را قویتر میکنید.
هر تکرار باید آگاهانه باشد.
۲۵دفتر تمرین
یک دفتر ساده میتواند نظم زیادی ایجاد کند.
مثلاً بنویسید:
- امروز چه تمرین کردم؟
- کدام قسمت سخت بود؟
- سرعت مترونوم چقدر بود؟
- فردا چه چیزی باید ادامه پیدا کند؟
۲۶ضبط اجرا
گاهی اجرای خود را با موبایل ضبط کنید.
وقتی دوباره گوش میدهید ممکن است متوجه:
- عجله
- توقف
- ریتم نامنظم
- صدای نامناسب
شوید.
۲۷صبح بهتر است یا شب؟
هیچ زمان ثابتی برای همه وجود ندارد.
بهترین زمان وقتی است که:
- تمرکز دارید
- خسته نیستید
- مزاحمت کمتر است
مهمتر از صبح یا شب بودن، ثبات برنامه است.
۲۸مرور در روز کلاس
بعد از برگشت از کلاس، حتی ۱۰ دقیقه مرور مطالب جدید میتواند بسیار مؤثر باشد.
چون توضیحات استاد هنوز تازه هستند.
۲۹تمرین فقط شب قبل از کلاس
یکی از الگوهای ضعیف این است:
- شش روز تمرین نکنیم
- شب قبل از کلاس یک ساعت تمرین کنیم
این روش معمولاً باعث تثبیت کمتر مهارت میشود.
۳۰استراحت در تمرین طولانی
اگر بیشتر از ۳۰ یا ۴۵ دقیقه تمرین دارید، استراحت کوتاه مفید است.
چند دقیقه فاصله میتواند تمرکز را برگرداند.
۳۱اگر یک روز تمرین نکردیم چه؟
هیچ اتفاق خاصی نمیافتد.
مشکل زمانی ایجاد میشود که یک روز تبدیل به یک هفته و بعد یک ماه شود.
روز بعد دوباره برنامه را ادامه دهید.
۳۲برنامه هفتگی نمونه
برای هنرجوی مبتدی:
- شنبه: ۲۰ دقیقه
- یکشنبه: ۲۵ دقیقه
- دوشنبه: استراحت
- سهشنبه: ۲۰ دقیقه
- چهارشنبه: ۳۰ دقیقه
- پنجشنبه: ۲۰ دقیقه
- جمعه: مرور
این فقط یک نمونه است و برنامه واقعی باید با شرایط شما هماهنگ شود.
۳۳چه زمانی زمان تمرین را افزایش دهیم؟
اگر:
- تمرکز کافی دارید
- برنامه فعلی منظم شده
- مطالب بیشتری دارید
- هدف جدیتر شده
میتوانید ۵ یا ۱۰ دقیقه بهتدریج اضافه کنید.
۳۴تمرین در آموزشگاه مهراد
هنرجویان آموزشگاه مهراد میتوانند براساس ساز، سطح و زمان آزاد خود درباره برنامه تمرین با استاد هماهنگ کنند.
هدف این نیست که همه هنرجویان دقیقاً به یک اندازه تمرین کنند؛ هدف پیدا کردن برنامهای است که هم مؤثر باشد و هم بتوان آن را ادامه داد.
برای اطلاع از دورههای فعال، استادان و شرایط کلاسها میتوانید از طریق صفحه تماس یا فرم مشاوره آموزشگاه مهراد اقدام کنید.
۳۵جمعبندی
برای بسیاری از مبتدیان، ۱۵ تا ۳۰ دقیقه تمرین منظم میتواند شروع مناسبی باشد.
با افزایش سطح، مدت تمرین میتواند بیشتر شود.
اما قانون اصلی این است:
۳۰ دقیقه تمرین دقیق و هدفمند معمولاً از تمرین طولانی و بیبرنامه ارزش بیشتری دارد.




